Xəstəliklər və müalicələr

Leykozun simptomları xəstəliyin növündən və inkişaf mərhələsindən asılı olaraq fərqlənsə də, bir çox hallarda davamlı halsızlıq, yorğunluq, səbəbsiz hərarət, gecə tərləmələri, tez-tez infeksiyalara yoluxma, dəridə göyərmələr, burun və diş əti qanaxmaları müşahidə edilir. Bəzi xəstələrdə limfa düyünlərinin böyüməsi, dalaq və qaraciyərin ölçüsünün artması, sümük və oynaq ağrıları da meydana çıxa bilər. Bu əlamətlər uzun müddət davam etdikdə hematoloqa müraciət etmək və qan analizləri aparmaq vacibdir. Erkən mərhələdə aşkar edilən leykozun müalicə nəticələri daha uğurlu ola bilər.

Leykozun yaranmasının dəqiq səbəbi hər zaman məlum olmasa da, genetik dəyişikliklər və bəzi ətraf mühit amillərinin xəstəliyin inkişafında rol oynadığı düşünülür. Yüksək dozada radiasiyaya məruz qalmaq, bəzi kimyəvi maddələrlə uzunmüddətli təmas, əvvəlki onkoloji müalicələr, müəyyən genetik sindromlar və ailədə qan xəstəliklərinin olması risk faktorları sırasında göstərilir. Bununla yanaşı, bir çox xəstədə heç bir aşkar risk faktoru olmadan da leykoz inkişaf edə bilər. Buna görə də simptomların vaxtında qiymətləndirilməsi və müntəzəm tibbi müayinələr xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Leykoz diaqnostikası ilk növbədə xəstənin klinik şikayətləri və fiziki müayinəsi ilə başlayır. Daha sonra ümumi qan analizi, periferik qan yaxması, biokimyəvi analizlər və sümük iliyi biopsiyası kimi müayinələr aparılır. Zərurət yarandıqda immunofenotipləmə, sitogenetik və molekulyar-genetik testlər də diaqnozun dəqiqləşdirilməsi və xəstəliyin növünün müəyyən olunması üçün istifadə edilir. Müasir diaqnostik üsullar sayəsində leykozun tipi, mərhələsi və risk səviyyəsi müəyyən edilərək fərdi müalicə planı hazırlanır.

Leykoz müalicəsi xəstəliyin növünə, mərhələsinə, xəstənin yaşına və ümumi sağlamlıq vəziyyətinə uyğun şəkildə planlaşdırılır. Müalicə metodlarına kimyaterapiya, hədəflənmiş terapiya, immunoterapiya, bəzi hallarda radioterapiya və sümük iliyi transplantasiyası daxil ola bilər. Müalicənin məqsədi xəstə hüceyrələrinin aradan qaldırılması, normal qan hüceyrələrinin bərpası və xəstəliyin nəzarət altına alınmasıdır. Məlhəm Hospitalda leykoz şübhəsi olan pasiyentlər müasir laborator diaqnostika imkanları və ixtisaslaşmış hematoloqlar tərəfindən qiymətləndirilir. Erkən diaqnoz, multidissiplinar yanaşma və fərdiləşdirilmiş müalicə planı sayəsində hər bir pasiyent üçün ən uyğun tibbi yanaşma seçilir. Davamlı nəzarət və mütəmadi müayinələr isə müalicənin effektivliyinin izlənilməsinə və xəstələrin həyat keyfiyyətinin qorunmasına kömək edir.