Xəstəliklər və müalicələr

Böyrək daşı yaranmasının səbəbləri fərqli olsa da, ən çox rast gəlinən faktor gündəlik həyatda edilən qidalanma və həyat tərzi səhvləridir. Az su içmək sidiyin konsentrasiyasını artırır və daş əmələ gəlməsini sürətləndirir. Həddindən artıq duzlu qidalar, oksalatla zəngin məhsullar, çoxlu heyvani zülal qəbulu və şəkərli içkilərin tez-tez istifadə olunması da risk yaradır. Bundan əlavə, ailəsində böyrək daşı olan şəxslərdə genetik səbəbdən bu problem daha çox müşahidə edilir. Şəkərli diabet, podaqra və bəzi bağırsaq xəstəlikləri də böyrək daşı əmələ gəlməsinə təsir edə bilər.

Böyrək daşı uzun müddət heç bir əlamət verməyə bilər. Daş hərəkət etməyə başladıqda isə bel nahiyəsində və ya böyrək bölgəsində qəfil başlayan çox güclü ağrı hiss olunur. Ağrı qasıq nahiyəsinə yayıla, sidik ifrazı zamanı yanma yarana və sidikdə qan görünə bilər. Bəzi hallarda ürəkbulanma, qusma, tez-tez sidiyə getmə ehtiyacı və yüksək hərarət də müşahidə olunur. Daşın ölçüsü və yerləşdiyi nahiyə simptomların şiddətinə birbaşa təsir göstərir.

Böyrək daşı müalicəsi daşın ölçüsünə, növünə və xəstənin ümumi sağlamlıq vəziyyətinə uyğun şəkildə müəyyən edilir. Kiçik ölçülü daşlar bol su qəbulu və həkimin təyin etdiyi dərmanlarla təbii yolla xaric ola bilər. Daha böyük daşlar isə lazerlə daş qırılması, endoskopik üsullar və ya cərrahi müdaxilə tələb edə bilər. Müalicədən sonra daşın təkrar yaranmaması üçün qidalanma vərdişlərinin dəyişdirilməsi və kifayət qədər maye qəbulu böyük əhəmiyyət daşıyır.

Böyrək daşı riskini azaltmaq üçün hər gün kifayət qədər su içmək ən vacib addımlardan biridir. Sağlam və balanslı qidalanmaq, duz istifadəsini azaltmaq, artıq heyvani zülal qəbulundan çəkinmək və ideal bədən çəkisini qorumaq daş yaranmasının qarşısını almağa kömək edir. Risk qrupunda olan şəxslər mütəmadi tibbi müayinədən keçməli və həkimin tövsiyələrinə əməl etməlidirlər. Belə yanaşma həm böyrək sağlamlığını qoruyur, həm də gələcəkdə böyrək daşı probleminin yaranma ehtimalını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.